Z Wikipedii

Współrzędne: 51°55′0″N 22°23′0″E / 51.91667, 22.38333

Łuków
Herb Łukowa
Województwo	lubelskie
Powiat	łukowski
Gmina  - rodzaj	Łuków miejska
Prawa miejskie	1369, 1403
Burmistrz	Zbigniew Zemło
Powierzchnia	35,75 km²
Położenie (punkt)	51° 55' N 22° 23' E
Wysokość	162 m n.p.m.
Ludność (2007) • liczba • gęstość	30 502 853 os./km²
Strefa numeracyjna (do 2005)	25
Kod pocztowy	21-400
Tablice rejestracyjne	LLU
Położenie na mapie Polski Łuków
TERC10 (TERYT)	3060911011
Miasta partnerskie	Łoździeje Voisins-le-Bretonneux Tõrva
Urząd miejski3 ul. Piłsudskiego 17 21-400 Łuków tel. 25 798-27-01; faks 25 798-27-01
Strona internetowa miasta

Łuków – miasto we wschodniej Polsce, w województwie lubelskim, w powiecie łukowskim; siedziba starostwa. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa siedleckiego.

Według danych z 31 grudnia 2007, miasto miało 30 502 mieszkańców.

Węzeł drogowy i kolejowy. Przemysł obuwniczy, mięsny, spożywczy. Lokalny ośrodek usługowy rolnictwa.

Spis treści 1 Położenie 2 Struktura użytkowania ziemi 3 Demografia 4 Nazwa 5 Historia 6 Zabytki 7 Religia 8 Edukacja 9 Komunikacja i transport 10 Przemysł 11 Hipermarkety i markety 12 Sklepy eletroniczne 13 Stacje Benzynowe 14 Bibliografia 15 Linki zewnętrzne

[edytuj] Położenie

Położenie matematycznogeograficzne. Łuków ma 51˚ 56' szerokości geograficznej północnej i 22˚ 23' długości geograficznej wschodniej. Przez os. Sienkiewicza i Nowy Łuków II (os. Mickiewicza) przebiega środkowy równoleżnik terytorium Polski. Miasto leży blisko wschodniej granicy strefy czasu środkowoeuropejskiego. Południe słoneczne w Łukowie wypada o godzinie 11.28 czasu środkowoeuropejskiego, a o 12.28 czasu południka 30˚E (czas letni).

Położenie fizycznogeograficzne. Łuków położony jest w środku Niziny Południowopodlaskiej, w zachodniej części jej mezoregionu nazwanego Równiną Łukowską.

• Położenie topograficzne. Gród łukowski zlokalizowany został w zakolu Krzny Południowej i znajdował się 160 m n.p.m. Dawny rynek lokowanego miasta (obecnie pl. Solidarności i Wolności) ma wysokość 161 m n.p.m., a plac Narutowicza w nowszym centrum miasta - 162 m n.p.m. W granicach administracyjnych znajdują się tereny posiadające wysokości bezwzględne 157-170 m n.p.m. Jedno z północnych przedmieść sięga do Krzny Północnej (również 160 m n.p.m.)^[1].

Położenie historycznoadministracyjne. Według podziału na regiony historyczne Polski cała ziemia łukowska (z Siedlcami i Radzyniem) należy do Małopolski^[2]. Jednak od XIX wieku teren ten często zaliczany jest do Podlasia.

Łuków był stolicą ziemi łukowskiej. Ta jednostka historycznoadministracyjna przez ponad pięć stuleci znajdowała się na północno-wschodnich rubieżach Małopolski, a w administracji kościelnej należała do diecezji krakowskiej. Przed przynależnością do Lubelszczyzny od 1474 roku, związana była z województwem sandomierskim. W I Rzeczypospolitej województwo lubelskie dzieliło się na ziemię lubelską i odrębną ziemię łukowską. Po rozbiorach Polski, od utworzenia województwa podlaskiego ze stolicą w Siedlcach (mieście powstałym w dawnej ziemi łukowskiej) powiat łukowski, zaliczany jest do Podlasia. Nazwa Podlasie stała się wtedy synonimem północnej części międzyrzecza Wisły i Bugu (bez wschodniego przedpola Warszawy), natomiast nie odnosiła się do całego historycznego województwa podlaskiego, ze stolicą w Drohiczynie. Szczególnie zaś mianem Podlasia zaczęto określać utworzoną w tych samych granicach rzymskokatolicką diecezję podlaską (wcześniej zwaną janowską).

Położenie etnograficzne. Wschodnia granica dawnej ziemi łukowskiej przebiegała w najbliższym miejscu 18 km na wschód od Łukowa. Jest to część zachodniej granicy właściwego Podlasia, na którym występują wpływy kultury wschodniosłowiańskiej. Ziemia łukowska znajduje się w zasięgu dialektu mazowieckiego. Podobieństwo gwar, wielu nazw miejscowych, a także typ gniazdowego osadnictwa drobnoszlacheckiego świadczy o dawnej kolonizacji tej ziemi przez ludność z Mazowsza.

[edytuj] Struktura użytkowania ziemi

Według danych z roku 2002⁶, Łuków ma obszar 35,75 km², w tym:

• użytki rolne: 62%
• użytki leśne: 13%

Miasto stanowi 2,56% powierzchni powiatu.

[edytuj] Demografia

Dane z 30 czerwca 2004²:

Opis	Ogółem		Kobiety		Mężczyźni
jednostka	osób	%	osób	%	osób	%
liczba ludności	30 727	100	15 890	51,7	14 837	48,3
gęstość zaludnienia (mieszk./km²)	859,5		444,5		415

Według danych z roku 2002⁶, średni dochód na mieszkańca wynosił 1119,2 zł.

[edytuj] Nazwa

Nazwa Łuków pojawia się po raz pierwszy w notatkach z 1258 roku. W dokumencie Bolesława Wstydliwego, wydanym dla biskupa płockiego, król uwolnił dobra kockie spod jurysdykcji Castelani nostri de Lucow^[3]. Pochodzi ona od rdzenia łuk, początkowo określała miejsce położone na terenie podmokłym^[4].

[edytuj] Historia

Pierwsze wzmianki pochodzą z 1233 roku, w Łukowie istniała małopolska kasztelania o strategicznym, nadgranicznym znaczeniu. Miasto było wielokrotnie niszczone: przez Prusów, Tatarów, Jaćwingów i Litwinów. Dopiero zawarcie w 1385 roku unii polsko-litewskiej daje względne uspokojenie sytuacji. W 1369 roku Kazimierz Wielki nadał Łukowowi prawa wolnego miasta. W 1403 roku Władysław Jagiełło "dodał" Łukowowi prawa miejskie oparte na prawie magdeburskim. Poważną przeszkodą dla rozwoju Łukowa były częste pożary. Z zachowanych do naszych czasów przekazów źródłowych wiadomo, że miasto uległo poważnym zniszczeniom w latach 1517, 1528 i 1533.

Największy rozkwit miasto przeżywało w XVI i pierwszej połowie XVII wieku. Łuków słynął z targów i produkcji sukna. Wojna polsko-szwedzka w XVII wieku przynosi upadek miasta.

W latach 1763-1793 urząd vicesgerenta grodu łukowskiego sprawował Grzegorz Chromiński herbu Lubicz.

Ożywienie gospodarcze przynosi dopiero wiek XVIII – Łuków ponownie staje się kasztelanią jednak korzystną passę przerwał pożar w 1782 roku, w wyniku którego liczba mieszkańców zmniejszyła się z ponad 3000 do 1644.

Pod zaborami zaznacza się jednak powolny acz systematyczny upadek miasta. Ponowne ożywienie przynosi dopiero budowa linii kolejowych (Warszawa – Brześć nad Bugiem, Łuków – Lublin i Łuków – Dęblin) pod koniec XIX w.

Mimo nienajlepszych warunków życia ludność Łukowa odznaczała się zawsze patriotyczną postawą i brała czynny udział w powstaniach i ruchach niepodległościowych. Po powstaniu listopadowym (w 1839 roku) działał tu Związek Patriotyczny zorganizowany przez młodzież łukowską i warszawską. Przewodniczył jej Karol Levittoux - wychowanek gimnazjum łukowskiego. Wykrycie przez Rosjan spisku było bezpośrednią przyczyną likwidacji szkoły średniej w Łukowie i przeniesienia jej do Siedlec.

W latach II wojny światowej hitlerowcy wymordowali miejscowych Żydów, stanowiących znaczną część mieszkańców miasta.

Po wojnie ożywienie gospodarcze przynosi budowa dwóch dużych zakładów – fabryki obuwia Łukbut i dużych zakładów mięsnych bazujących na lokalnym surowcu. Kontynuowana jest tradycja targów.

Na początku XXI wieku zakłady Łukbut upadły. Zakłady Mięsne wykupił znany senator Henryk Stokłosa. Po 1990 powstało też wiele prywatnych zakładów mięsnych i obuwniczych.

Burmistrzami Łukowa od 1989 r. byli:

• Ryszard Ossowski
• Krzysztof Tymoszuk
• Zbigniew Zemło

[edytuj] Zabytki

Obiekty wpisane do rejestru zabytków:

• zespół klasztorny bernardynów przy ul. ks. kard. S. Wyszyńskiego 41-43, powstały w połowie XVIII wieku. W skład zespołu wchodzą: kościół pw. Podwyższenia Krzyża św., dzwonnica, zabudowania klasztorne (obecnie należące w większości do I Liceum Ogólnokształcącego im. T. Kościuszki) i cmentarz kościelny.
• zespół klasztorny pijarów przy pl. G. Narutowicza 2 i ul. J. Piłsudskiego 14, powstały w XVIII i XIX wieku. W skład zespołu wchodzą: kościół pw. Przemienienia Pańskiego (obecnie parafialny), kolegium i zabudowania klasztorne (do 1996 r. Liceum Medyczne, obecnie Powiatowy Urząd Pracy); do rejestru wpisano też ogrodzenie z bramą i cmentarz kościelny.
• Konwikt Szaniawskich przy ul. J. Piłsudskiego 19, powstały w latach 1728-1733. Obecnie w budynku mieści się Muzeum Regionalne.
• budynek przy ul. Piłsudskiego 28 (róg Al. T. Kościuszki) z 1924 roku.
• dworzec kolejowy z końca XIX wieku.
• budynek dawnej Kasy Skarbowej przy pl. Narutowicza 3, z połowy XIX wieku.

[edytuj] Religia

Łuków wraz z okolicą, początkowo w promieniu 20-40 km, od XII wieku należał do łukowskiej archidiakonatu radomskiego diecezji krakowskiej. W 1790 roku parafia włączona została do diecezji chełmskiej, a w 1807 do nowo utworzonej diecezji lubelskiej. W 1818 roku po erygowaniu diecezji janowskiej czyli podlaskiej znalazły się w niej również tereny należące do dekanatu łukowskiego. W 1867 roku na mocy ukazu carskiego Aleksandra II diecezja podlaska została skasowana i przyłączona do lubelskiej. Taki stan trwał do roku 1918, kiedy reaktywowano diecezję podlaską.
Obecnie w Łukowie mają siedzibę 4 parafie rzymskokatolickie:

• parafia pw. Przemienienia Pańskiego (proboszcz: ks. kanonik Antoni Pietruszka, 2006)
• parafia pw. Podwyższenia Św. Krzyża (proboszcz: ks. kanonik Tadeusz Dzięga, 2006)
• parafia pw. Najświętszej Marii Panny Matki Kościoła (proboszcz: ks. kanonik Mirosław Łubik, 2006)
• parafia pw. św. Brata Alberta (proboszcz: ks. kanonik Bogusław Bolesta, 2006)

Na terenie Łukowa działalność duszpasterską prowadzi także zbór Kościoła Adwentystów Dnia Siódmego.

Działalność kaznodziejska Świadków Jehowy zorganizowana jest wokół miejscowej Sali Królestwa.

[edytuj] Edukacja

Łuków może się poszczycić wiekowymi tradycjami edukacyjnymi . W roku 1701 zakon Pijarów załozył kolegium o wysokim poziomie nauczania. W roku 1733 uczelnia została rozbudowana o internat (konwikt); szkoła jako jedna z pierwszych wprowadziła reformy Komisji Edukacji Narodowej. Wychowankami kolegium byli m.in. Franciszek Salezy Jezierski, Bronisław Ferdynand Trentowski i Jan Krzysztof Kluk.

Polityka rusyfikacji prowadzona w XIX w. przynosi upadek szkolnictwa. Gimnazjum powstaje dopiero w roku 1918.

• Wyższa Szkoła Biznesu i Administracji

[edytuj] Komunikacja i transport

Łuków to ważny węzeł kolejowy i drogowy. Przez miasto przebiegają linie kolejowe Terespol - Warszawa, Łuków - Dęblin i Łuków - Skierniewice. Łuków posiada połączenia kolejowe z Warszawą, Krakowem, Lublinem, Poznaniem, Szczecinem, Siedlcami, Białą Podlaską, Puławami i Dęblinem.

Dużą rolę pełni też transport drogowy. Istnieje tu przedsiębiorstwo PKS Łuków S.A. zapewniające połączenia z Warszawą, Lublinem, Siedlcami, Radzyniem Podlaskim, Lubartowem, Puławami i Garwolinem. Istnieją również prywatni przewoźnicy utrzymujący połączenia do Lublina, Warszawy, Siedlec i Radzynia Podlaskiego.

[edytuj] Przemysł

• Zakłady przemysłu spożywczego
  • Zakłady Mięsne „Łmeat-Łuków" SA
  • Zakład Mleczarski Sp. z o.o.
• Zakłady przemysłu odzieżowego
  • „Łuksja " Spółdzielnia im. gen. Kleeeberga
• Zakłady przemysłu obuwniczego
  • Firma Handlowo-Produkcyjna "Pollonus"
• Zakłady produkcji stolarki budowlanej
  • „Łukplast" - Zakład Produkcji Stolarki PCV
  • Firma „Alu-Plast”
  • „Oknex GMG" Zakład Produkcji Okien
  • Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowo-Usługowe „Izoplast”
• Bio-tech-zakład produkcji ogrodzeń i balustrad
• Masmet-Producent urządzeń do przetwórstwa żywnośći
• Chłodnia w Łukowie

[edytuj] Hipermarkety i markety

• Biedronka
• Stokrotka 2 obiekty
• Kaufland
• Tesco
• Lidl Obiekt w budowie, nad Krzną ul. Warszawskiej (blisko Stadionu ŁKS Orlęta Łuków)
• Groszek 2 obiekty (sieć sklepów spożywczych)
• Eden ( Sieć sklepów spożywczych)

[edytuj] Sklepy eletroniczne

• Media expert
• Avans
• Rtv Mix Agd
• Neonet
• Rtv Partner Agd
• El Dom
• Rtv sonex Agd
• Rtv Astro Agd
• Vobis

[edytuj] Stacje Benzynowe

• Orlen
• Shell
• Lukoil
• Pro gaz (Rozlewnia gazu w Łukowie)

[edytuj] Bibliografia

1. ↑ Główny Geodeta Kraju: Mapa topograficzna Polski 1: 10 000. Łuków. Urzad Marszałkowski Województwa Lubelskiego, Geokart-International Sp. z o.o. Rzeszów, 2002. ISBN 83-239-6085-2. 
2. ↑ Marzena Wieczorek (red.): Regionalny atlas Polski. Polskie Przedsiębiorstwo Wydawnictw Kartograficznych im. E. Romera, 2000, s. 5. ISBN 83-7000-512-08. 
3. ↑ Zenon Wolski: Łuków i Ziemia Łukowska: kalendarium 1233-1994. Towarzystwo Przyjaciół Ziemi Łukowskiej, 1996, s. 8. ISBN 83-904334-0-0. 
4. ↑ Kazimierz Rymut: Nazwy miast Polski. Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1987, s. 141. ISBN 83-04-02436-5. 

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Mapy: Autopilot • Google Maps • Szukacz • Targeo • Zumi

• Zdjęcia satelitarne: Google Maps • Wikimapia • Zumi

p • d • e Miasta województwa lubelskiego Annopol • Bełżyce • Biała Podlaska • Biłgoraj • Bychawa • Chełm • Dęblin • Frampol • Hrubieszów • Janów Lubelski • Józefów • Kazimierz Dolny • Kock • Krasnobród • Krasnystaw • Kraśnik • Lubartów • Lublin • Łęczna • Łuków • Międzyrzec Podlaski • Nałęczów • Opole Lubelskie • Ostrów Lubelski • Parczew • Piaski • Poniatowa • Puławy • Radzyń Podlaski • Rejowiec Fabryczny • Ryki • Stoczek Łukowski • Szczebrzeszyn • Świdnik • Tarnogród • Terespol • Tomaszów Lubelski • Tyszowce • Włodawa • Zamość • Zwierzyniec

Myjka karcher meble krak�w wzory um�w pozycjonowanie Lyrics

Pierwsze dyski z interfejsem SATA 6 Gbps w drugim kwartale

Ostateczna specyfikacja interfejsu SATA 6.0 Gbps ma zostać ukończona w drugim kwartale 2009 roku. Wtedy pojawią się pierwsze stacje SSD wyposażone w ten standard.

CES 2009: Windows 7 Beta 1 dostępny, jutro

Microsoft już jutro oficjalnie udostępni pierwszą publiczną wersję beta systemu operacyjnego Windows 7. Do tej pory cieszyć się nią mogli tylko klienci MSDN, TechBeta i TechNet.

CES 2009: Nowa seria stacji SSD od OCZ

OCZ dodaje do swojej oferty serię stacji SSD o pojemności 30, 60, 120 i 250 GB, które oferują prędkość odczytu danych na poziomie 230 MB/s.

CES 2009: Ultramobilny notebook VAIO P oficjalnie

Sony wreszcie oficjalnie wprowadza na rynek swój najnowszy 8-calowy notebook, wyposażony w procesor Atom, 2 GB pamięci RAM, łączność 3G oraz nawigację GPS.

26-krotny zoom optyczny w aparacie SP-590UZ

Olympus dodaje do swojej oferty aparat cyfrowy SP-590UZ, posiadający 12-megapikselową matrycę CCD, 26-krotny zoom optyczny oraz zakres czułości ISO 80-1600.