Senat Rzeczypospolitej Polskiej
|
Prawo
Władza wykonawcza
Władza ustawodawcza
Władza sądownicza
Samorząd terytorialny
Partie polityczne
Wybory
Polityka zagraniczna
|
Senat Rzeczypospolitej Polskiej – organ władzy ustawodawczej, druga izba polskiego parlamentu. Składa się ze 100 senatorów wybieranych w wyborach powszechnych (w systemie większości względnej) na 4-letnią kadencję, rozpoczynającą się i kończącą wraz z kadencją Sejmu (jeśli kadencja Sejmu zostanie skrócona, skróceniu ulega także kadencja Senatu). W przypadku wygaśnięcia mandatu Prezydent RP zarządza wybory uzupełniające.
Spis treści |
[edytuj] Organy senatu
[edytuj] Historia Senatu
Senat wywodzi się z Rady królewskiej.
W I Rzeczypospolitej, od schyłku XV wieku, był wyższą izbą Sejmu. W skład Senatu I Rzeczypospolitej wchodzili biskupi katoliccy oraz, pochodzący z nominacji królewskiej, wyżsi urzędnicy państwowi (wiryliści).
W II Rzeczypospolitej instytucja Senatu została (mimo sprzeciwów lewicy) przywrócona od roku 1921 w konstytucji marcowej; senatorowie byli wybierani w wyborach powszechnych – w sumie pięć razy aż do wybuchu wojny w 1939 r. Konstytucja kwietniowa z 1935 znacznie ograniczyła czynne prawo wyborcze do Senatu – przysługiwało ono niewiele ponad 100 tys. wyborców – oraz nadała Prezydentowi Rzeczypospolitej uprawnienia do mianowania jednej trzeciej senatorów.
Senat spełniał rolę izby korygującej projekty ustaw uchwalonych wcześniej przez izbę niższą – Sejm.
W PRL, po II wojnie światowej, instytucja Senatu została zniesiona na podstawie wyników referendum w 1946 r., które zostało sfałszowane. Przez ponad 50 lat Sejm był jedyną izbą polskiego parlamentu aż do wyborów, które odbyły się 4 czerwca 1989 r. Wybrano wówczas Senat I kadencji, głosowanie zakończyło się ogromnym sukcesem "Solidarności", udało jej się wprowadzić aż 99 przedstawicieli do izby. Senat powstał na podstawie umów okrągłostołowych; ustalono, iż w każdym z województw wybieranych będzie po 2 senatorów (oprócz warszawskiego i katowickiego, w których wybierano po 3).
Po przywróceniu Senatu w 1989 r., miejscem jego posiedzeń do maja 1991 r. była Sala Kolumnowa w Sejmie. Obecnie posiedzenia odbywają się w Sali Obrad w budynku Senatu, mieszczącym się w kompleksie parlamentarnym tuż obok budynku Sejmu.
[edytuj] Kadencje Sejmu i Senatu w III Rzeczypospolitej
| kadencja Sejmu | kadencja Senatu | dzień wyborów | początek kadencji | pierwsze posiedzenie Sejmu | pierwsze posiedzenie Senatu | koniec kadencji | Marszałkowie Sejmu | Marszałkowie Senatu |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| X kadencja Sejmu PRL tzw. sejm kontraktowy |
I | 4.06.1989, 18.06.1989 |
18.06.1989 | 4.07.1989 | 4.07.1989 | 25.11.1991 | Mikołaj Kozakiewicz | Andrzej Stelmachowski |
| I | II | 27.10.1991 | 25.11.1991 | 25.11.1991 | 26.11.1991 | 30.05.1993 | Wiesław Chrzanowski | August Chełkowski |
| obie izby parlamentu były rozwiązane w dniach 31.05.1993 – 19.09.1993 | Wiesław Chrzanowski urząd pełnił na mocy art.10 MK |
August Chełkowski urząd pełnił na mocy art.10 MK |
||||||
| II | III | 19.09.1993 | 19.09.1993 | 14.10.1993 | 15.10.1993 | 19.10.1997 | Józef Oleksy, Józef Zych |
Adam Struzik |
| III | IV | 21.09.1997 | 20.10.1997 | 20.10.1997 | 21.10.1997 | 18.10.2001 | Maciej Płażyński | Alicja Grześkowiak |
| IV | V | 23.09.2001 | 19.10.2001 | 19.10.2001 | 20.10.2001 | 18.10.2005 | Marek Borowski, Józef Oleksy, Włodzimierz Cimoszewicz |
Longin Pastusiak |
| V | VI | 25.09.2005 | 19.10.2005 | 19.10.2005 | 20.10.2005 | 4.11.2007 | Marek Jurek, Ludwik Dorn |
Bogdan Borusewicz |
| VI | VII | 21.10.2007 | 5.11.2007 | 5.11.2007 | 5.11.2007 | Bronisław Komorowski, Grzegorz Schetyna |
Bogdan Borusewicz | |
[edytuj] Zobacz też
- Sejm – Marszałek Sejmu – lista Marszałków Sejmu
- Prezydium Sejmu
- Prezydium Senatu
- Marszałek Senatu – lista Marszałków Senatu
- Wicemarszałek Sejmu – lista Wicemarszałków Sejmu
- Wicemarszałek Senatu – lista Wicemarszałków Senatu
- Zgromadzenie Narodowe w Polsce
- Regulamin Senatu
- Senatorowie w II RP
[edytuj] Linki zewnętrzne
|
|||||||
Na mapach:
infokioski Sony Ericsson C905 Galanteria i dodatki BOSCH MUM 4675 EU Nokia 6600
|
|
SErr:128 SErr:128 Zwiedzanie Warszawy